ජාතික ජාලක ස්ථායිතාව ශක්තිමත් කිරීම සහ පුනර්ජනනීය බලශක්ති ඒකාබද්ධතාවය වේගවත් කිරීම සඳහා සැලකිය යුතු පියවරක් සනිටුහන් කරමින් ශ්රී ලංකාවේ පළමු වාණිජ පරිමාණ බැටරි බලශක්ති ගබඩා පද්ධතිය කොළඹ වරාය හරහා මෙරටට පැමිණ තිබේ.
160MW සිට 640MW දක්වා ඒකාබද්ධ ධාරිතාවක් සහිත බැටරි ගබඩා ව්යාපෘති සඳහා රජය මීට පෙර 2025 ජූලි 30 වන දින ජාත්යන්තර තරඟකාරී ටෙන්ඩර් කැඳවා තිබුණි. ඇගයීමේ ක්රියාවලියෙන් පසුව, සමාගම් හතරක් තෝරාගෙන රට පුරා උපපොළ ස්ථාන 16 ක් ආවරණය වන පරිදි ව්යාපෘති ප්රදානය කරන ලදී.
මෙම මුලපිරීම යටතේ, ගෝලීය පුනර්ජනනීය බලශක්ති සංවර්ධකයෙකු වන WKV හයිඩ්රෝ සමූහයේ අනුබද්ධිත සමාගමක් වන ගැලීලි බෙස්, ගාල්ල සහ මාතර පිහිටි ප්රධාන සම්ප්රේෂණ උපපොළ දෙකක ස්ථාපන කටයුතු දැනටමත් ආරම්භ කර ඇත. චීනයේ සන්ග්රෝ බල සැපයුම් සමාගම විසින් සපයනු ලබන තාක්ෂණය භාවිතයෙන් පද්ධති යොදවනු ලැබේ.
ව්යාපෘති කාල නියමයන්ට අනුව, ගාල්ල උපපොළේ ස්ථාපනය ජූලි මාසයේදී අවසන් කිරීමට අපේක්ෂා කරන අතර මාතර උපපොළ අගෝස්තු මාසයේදී අවසන් කිරීමට නියමිතය. ක්රියාත්මක වූ පසු, පහසුකම් දෙකම ශ්රී ලංකාවේ ජාතික ජාලයට ඒකාබද්ධ කෙරේ.
මෙම ව්යාපෘතිය ක්රියාත්මක කරනු ලබන්නේ බලශක්ති අමාත්යාංශය යටතේ අනුබද්ධිත සමාගමක් වන National System Operator Ltd (NSO) හි සහාය ඇතිව ය.
මෙම ස්ථාන දෙකෙන් එක් එක් ස්ථානය දිවා කාලයේ නොවන වේලාවන්හිදී මෙගාවොට් 80 ක විදුලිය ගබඩා කිරීමට සහ උපරිම සවස ඉල්ලුම් කාලවලදී එය මුදා හැරීමට හැකියාව ඇත. මෙම මාරුව ඩීසල් මත පදනම් වූ විදුලි උත්පාදනය මත යැපීම සැලකිය යුතු ලෙස අඩු කරන බවත්, වත්මන් ඉන්ධන මිල ගණන් යටතේ මසකට රුපියල් මිලියන 200 ක් පමණ ඉතිරි කර ගත හැකි බවත් නිලධාරීන් සඳහන් කළහ.
බලශක්ති අංශ බලධාරීන් පවසන්නේ බැටරි බලශක්ති ගබඩා පද්ධති තාක්ෂණය හඳුන්වාදීම තීරණාත්මක අවස්ථාවක සිදුවන බවයි, මන්ද ශ්රී ලංකාවේ විදුලි පද්ධතිය දේශගුණික විචල්යතාවයන් සහ ඉන්ධන මිල උච්චාවචනයන්ගෙන් පීඩනයට මුහුණ දෙන බැවිනි. ගබඩා පද්ධති ජාලක විශ්වසනීයත්වය වැඩි දියුණු කිරීමට, විදුලි සැපයුම ස්ථාවර කිරීමට සහ නිවාස සහ ව්යාපාර සඳහා වඩාත් ස්ථාවර මිල ගණන් පවත්වා ගැනීමට උපකාරී වනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ.
ආර්ථික ප්රතිලාභවලට අමතරව, තාප විදුලි උත්පාදනය හා සම්බන්ධ කාබන් විමෝචනය සහ වායු දූෂණය අඩු කිරීමෙන් පාරිසරික ඉලක්ක සඳහා දායක වීමට ද මෙම ව්යාපෘතිය අපේක්ෂා කෙරේ.
ගෝලීය වශයෙන්, බැටරි බලශක්ති ගබඩා පද්ධති තාක්ෂණය එක්සත් රාජධානිය, ජර්මනිය සහ ඕස්ට්රේලියාව ඇතුළු රටවල් කිහිපයක දැනටමත් භාවිතයේ පවතින අතර චීනය එහි බලශක්ති මිශ්රණයේ විශාල පරිමාණ යෙදවීම වේගයෙන් පුළුල් කර ඇත. ශ්රී ලංකාව මෙම තාක්ෂණය යොදා ගැනීම වඩාත් නවීන, ඔරොත්තු දෙන සහ තිරසාර බලශක්ති අංශයක් කරා යන ගමනක් නියෝජනය කරන බව පාර්ශවකරුවන් පවසති.
