ජාත්යන්තර මුල්ය අරමුදලේ (IMF) විධායක මණ්ඩලය විසින් මාස 48ක විස්තීරණ අරමුදල් පහසුකම (EFF) විධිවිධාන යටතේ ශ්රී ලංකාවේ ආර්ථික ප්රතිසංස්කරණ වැඩසටහනේ පස්වන සහ හයවන ඒකාබද්ධ සමාලෝචන සම්පූර්ණ කර ඇති අතර, SDR මිලියන 508 (ආසන්න වශයෙන් ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 695) ක් වහාම ලබා දීමට මග පෑදී ඇත.
නවතම වාරිකය සමඟින්, ජාත්යන්තර මූල්ය අරමුදලේ සහය දක්වන වැඩසටහන යටතේ ශ්රී ලංකාවේ සම්පූර්ණ විසර්ජන SDR බිලියන 1.778 දක්වා ළඟා වී ඇති අතර එය ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියන 2.4 කට සමාන වේ.
සාර්ව ආර්ථික ස්ථාවරත්වය ප්රතිෂ්ඨාපනය කිරීම සහ පුළුල් පරාසයක ආර්ථික ප්රතිසංස්කරණ සඳහා සහාය වීම ඉලක්ක කරගත් SDR බිලියන 2.286 ක් හෙවත් ඇමෙරිකානු ඩොලර් බිලියන 3 කට ආසන්න මුදලක් ශ්රී ලංකාව සඳහා වූ EFF විධිවිධානය IMF හි විධායක මණ්ඩලය විසින් මුලින් අනුමත කර තිබුණේ 2023 මාර්තු 20 වැනිදාය.
ජාත්යන්තර මූල්ය අරමුදලට අනුව, ශ්රී ලංකාවේ ප්රතිසංස්කරණ වැඩසටහන අවදානමට ලක්විය හැකි ප්රජාවන් ආරක්ෂා කරන අතරම මූල්ය හා ණය තිරසාරභාවය යථා තත්ත්වයට පත් කිරීම, මිල සහ මූල්ය අංශයේ ස්ථාවරත්වය ආරක්ෂා කිරීම, බාහිර සංචිත යළි ගොඩනැගීම, පාලනය ශක්තිමත් කිරීම සහ දූෂණ අවදානම් අවම කිරීම සහ වර්ධනය ඉලක්ක කරගත් ව්යුහාත්මක ප්රතිසංස්කරණ ඉදිරියට ගෙන යාම කෙරෙහි අවධානය යොමු කරයි.
අධ්යක්ෂ මණ්ඩල සාකච්ඡාවෙන් අනතුරුව ජාත්යන්තර මූල්ය අරමුදලේ නියෝජ්ය කළමනාකාර අධ්යක්ෂ සහ වැඩබලන සභාපති කෙන්ජි ඔකමුරා ප්රකාශ කළේ ගෝලීය සහ දේශීය තත්ත්වයන් අභියෝගාත්මක වුවද ශ්රී ලංකාවේ ශක්තිමත් ප්රතිසංස්කරණ ක්රියාත්මක කිරීම අඛණ්ඩව සිදු වී ඇති බවයි.
ආර්ථික ප්රතිසංස්කරණ වැඩසටහන ඔරොත්තු දීමේ හැකියාව ආරක්ෂා කිරීමට උපකාරී වූ බවත්, ඩිට්වා සුළි කුණාටුව සහ දැනට පවතින මැද පෙරදිග ගැටුමේ බලපෑමට ප්රතිචාර දැක්වීමට රජයට ඉඩ සලසා දී ඇති බවත් ඔහු පැවසීය. කෙසේ වෙතත්, IMF අනතුරු ඇඟවූයේ යුද්ධය ශ්රී ලංකාවේ ආර්ථික දැක්ම සැලකිය යුතු ලෙස නරක අතට හැරී ඇති අතර අවාසි අවදානම් වැඩි කර ඇති බවයි.
ඉහළ තෙල් මිල, උද්ධමනය වැඩිවීම, දුර්වල බාහිර ශේෂයන් සහ සංචාරක ඉපැයීම් අඩුවීම පිළිබඳ උත්සුකයන් උපුටා දක්වමින් 2026 දී ශ්රී ලංකාවේ ආර්ථික වර්ධනය සියයට 3 දක්වා අඩු වනු ඇතැයි IMF පුරෝකථනය කරයි. මැදපෙරදිග ගැටුමේ තීව්රතාවය සහ කාලසීමාව වටා ඇති අවිනිශ්චිතතාවය ද ප්රධාන අවදානම් සාධකයක් ලෙස හඳුනාගෙන ඇත.
කම්පන ආලෝකයේ දී 2026 දී මූල්ය ලිහිල් කිරීම සුදුසු බව IMF ප්රකාශ කළ අතර, රජය විසින් තාවකාලික සහන ක්රියාමාර්ග හඳුන්වා දී ඇති අතර ඩිට්වා සුළි කුණාටුවෙන් පසු ප්රතිසාධනය සහ ප්රතිසංස්කරණ ප්රයත්නයන් සඳහා අමතර වියදම් වෙන් කර ඇති බව සඳහන් කළේය.
2027 සිට, ශ්රී ලංකා බලධාරීන් දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් සියයට 2.3ක ප්රාථමික ශේෂ ඉලක්කය වෙත නැවත පැමිණීමටත්, වැඩසටහන යටතේ වියදම් සීමාවන්ට අනුකූල වීමටත් අපේක්ෂා කෙරේ.
රාජ්ය මූල්ය කළමනාකරණය, රාජ්ය ආයෝජන කළමනාකරණය සහ විදුලිබල ක්ෂේත්රයේ ප්රතිසංස්කරණ සම්පූර්ණ කිරීම සඳහා අමතර ප්රයත්නයන් අවශ්ය වුවද, සමස්ත වැඩසටහන් කාර්ය සාධනය ශක්තිමත්ව පවතින බව IMF වැඩිදුරටත් නිරීක්ෂණය කළේය.
බදු ක්රමයේ කාර්යක්ෂමතාව සහ වර්ධන විභවයන් වැඩිදියුණු කිරීම සඳහා මධ්ය කාලීන ආදායම් උපාය මාර්ගයක් හරහා තිරසාර ආදායම් ඒකරාශී කිරීමේ වැදගත්කම ද එම ප්රකාශයෙන් අවධාරණය කර ඇත.
ණය ප්රතිව්යුහගත කිරීම අවසන් වෙමින් පවතින අතර, ණය තිරසාර අවදානම් ඉහළ මට්ටමක පවතින බවට ජාමූඅ අනතුරු ඇඟවීය.
විදේශ බෆර නැවත ගොඩනැංවීමට සහ ඔරොත්තු දීමේ හැකියාව ශක්තිමත් කිරීමට වැඩි විනිමය අනුපාත නම්යශීලීභාවය සහ ගෙවුම් ශේෂ ක්රම ක්රමයෙන් ඉවත් කිරීම වැදගත් වන අතරම, මුදල් ප්රතිපත්තිය මිල ස්ථාවරත්වයට ප්රමුඛත්වය දිය යුතු බව IMF අවධාරණය කළේය.
ආයෝජන වාතාවරණය වැඩිදියුණු කිරීමට සහ දිගුකාලීන ආර්ථික වර්ධනයට සහාය වීම සඳහා හොඳින් ක්රමාංකනය කරන ලද ව්යුහාත්මක ප්රතිසංස්කරණ සහ නව පොදු යටිතල පහසුකම් ආයෝජන අවශ්ය වනු ඇති බව ආයතනය වැඩිදුරටත් සඳහන් කරයි.
