22 වැනි ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථා සංශෝධනය යටතේ ශ්රේෂ්ඨාධිකරණ සහ අභියාචනාධිකරණ විනිසුරුවරුන්ගේ ධුර කාලය දීර්ඝ කිරීමට යෝජනා කර ඇති ප්රතිපාදන සම්බන්ධයෙන් නීති සම්පාදකයන් දැඩි අවධානයකින් යුතුව යළි සලකා බැලිය යුතු බව ජාතික සමාජ සාධාරණත්ව ව්යාපාරය (NMSJ) පවසයි.
එම සංශෝධනය හේතුවෙන් ශ්රේෂ්ඨාධිකරණයටම තම විනිසුරුවරුන්ගේ ධුර කාලය සම්බන්ධ නඩුවක් විභාග කිරීමට සිදුවිය හැකි තත්ත්වයක් නිර්මාණය විය හැකි බවට එම සංවිධානය අනතුරු අඟවයි.
NMSJ මහලේකම් සුනිල් ජයසේකර මහතා නිවේදනයක් නිකුත් කරමින් සඳහන් කළේ අදාළ සංශෝධනය සම්බන්ධයෙන් සියලු පාර්ශ්ව සහ අදාළ පාර්ශ්වකරුවන් සහභාගී වන බහුපාර්ශ්වික සාකච්ඡාවක් ඔස්සේ කරුණු සලකා බැලිය යුතු බවයි. එහිදී අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වය ආරක්ෂා කිරීම කෙරෙහි විශේෂ අවධානය යොමු කළ යුතු බවද ඔහු පැවසීය.
22 වැනි ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථා සංශෝධනයට අදාළ පනත් කෙටුම්පත සැප්තැම්බර් 18 වැනිදා ගැසට් කර පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කර තිබේ. එහි ව්යවස්ථානුකූලභාවය සම්බන්ධයෙන් අධිකරණමය සමාලෝචනයක් ඉල්ලා සිටීමට පක්ෂ කිහිපයක් අදහස් කර ඇති බව NMSJ සඳහන් කළේය.
එවැනි තත්ත්වයක් ඇති වුවහොත්, තමන්ගේම ධුර කාලය දීර්ඝ කිරීම සම්බන්ධයෙන් තීරණයක් ගැනීමට ශ්රේෂ්ඨාධිකරණ විනිසුරුවරුන්ට සිදුවිය හැකි බව එම සංවිධානය පෙන්වා දෙයි.
මෙය “nemo judex in causa sua” යන නීතිමය මූලධර්මයට අදාළ ගැටලුවක් බවද NMSJ සඳහන් කරයි. එහි මූලික අදහස වන්නේ කිසිදු පුද්ගලයෙකු තමන්ටම අදාළ නඩුවක විනිසුරුවරයෙකු නොවිය යුතු බවයි.
ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාව යටතේ පනත් කෙටුම්පත්වල ව්යවස්ථානුකූලභාවය සලකා බැලීමට ශ්රේෂ්ඨාධිකරණයට බලය ඇති බැවින්, එවැනි ගැටුමක් ඇති නොවන ආකාරයෙන් යෝජිත සංශෝධනය සකස් කළ යුතු බවද එම සංවිධානය පෙන්වා දෙයි.
සමාන ගැටලු සම්බන්ධයෙන් වෙනත් රටවල අනුගමනය කරන ක්රමවේද පිළිබඳවද NMSJ අවධානය යොමු කර තිබේ. ඒ අතර මෑතකදී විශ්රාම ගිය විනිසුරුවරුන් යොදා ගැනීම හෝ වෙනම ව්යවස්ථා අධිකරණයක් මගින් එවැනි නඩු විභාග කිරීම වැනි ක්රම ඇතුළත් බව එම සංවිධානය සඳහන් කළේය.
කෙසේ වෙතත්, ශ්රී ලංකාවේ මේ වන විට වෙනම ව්යවස්ථා අධිකරණයක් හෝ එවැනි නඩු විභාග කිරීම සඳහා යොදාගත හැකි විශ්රාමික විනිසුරුවරුන්ගෙන් සමන්විත මණ්ඩලයක් නොමැති බවද NMSJ පෙන්වා දුන්නේය.
“ආරම්භයේ සිටම යෝජිත සංශෝධනය සකස් කළ හැකිව තිබුණේ ස්ථාපිත නීතිමය මූලධර්ම සමඟ ගැටුමක් ඇති නොවන පරිදි ශ්රේෂ්ඨාධිකරණ විනිසුරුවරුන්ගේ ධුර කාලය දීර්ඝ කළ හැකි ආකාරයටයි” යනුවෙන් NMSJ සඳහන් කළේය.
එවැනි සංශෝධනයක් සිදු කිරීමට තවමත් නීති සම්පාදකයන්ට හැකියාව ඇති බවද එම සංවිධානය පවසයි.
යෝජිත සංශෝධනය සඳහා ජනමත විචාරණයකදී ජනතා අනුමැතිය අවශ්ය බව ශ්රේෂ්ඨාධිකරණය තීරණය කළහොත්, අවසන් තීරණය ජනතාව සතු වන බැවින් විනිසුරුවරුන්ට තමන්ගේම ධුර කාලයට බලපාන කරුණක් සම්බන්ධයෙන් තීරණය කිරීමට සිදුවන ගැටලුවක් මතු නොවන බවද NMSJ සඳහන් කළේය.
ශ්රේෂ්ඨාධිකරණය 22 වැනි සංශෝධනයේ කිසිදු ප්රතිපාදනයකට ජනමත විචාරණයක් අවශ්ය නොවන බව තීරණය කර ඇති අතර, එම සංශෝධනය පාර්ලිමේන්තුවේ තුනෙන් දෙකක විශේෂ බහුතරයකින් සම්මත වී සැප්තැම්බර් 25 වැනිදා සිට බලාත්මක විය.
එවැනි ජනමත විචාරණයකින් තොරව දැනට සේවයේ සිටින විනිසුරුවරුන්ගේ ධුර කාලය දීර්ඝ කිරීම හේතුවෙන් යුක්තිය පසිඳලීමේ ක්රියාවලිය අපක්ෂපාතී නොවන බවට මතයක් සමාජයේ ඇති විය හැකි බවත්, එමගින් අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ මහජන විශ්වාසයට බලපෑම් එල්ල විය හැකි බවත් NMSJ අනතුරු අඟවයි.
එබැවින් ශ්රේෂ්ඨාධිකරණයට තමන්ගේම නඩුවක් විභාග කිරීමට සිදුවන තත්ත්වයක් ඇති නොවන පරිදිත්, අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ මහජන විශ්වාසය දුර්වල නොවන පරිදිත් ජනතාව සතු පරමාධිපත්යය ක්රියාත්මක කරන ලෙස NMSJ නීති සම්පාදකයන්ගෙන් ඉල්ලා සිටී.
මෙම ගැටලුවට විසඳුමක් සෙවීම සඳහා ශ්රී ලංකා නීතිඥ සංගමය (BASL) සමඟද සාධනීය සාකච්ඡාවකට එළඹෙන ලෙස එම සංවිධානය වැඩිදුරටත් ඉල්ලා සිටියේය.
