හමාස් සංවිධානය සම්පූර්ණයෙන්ම නිරායුධ කරන තුරු ගාසා තීරයෙන් සිය හමුදා ඉවත් නොකරන බවත්, ඇමරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප්ගේ කරුණු 15ක සැලැස්ම පිළි නොගන්නා බවත් ඊශ්රායල අග්රාමාත්ය බෙන්ජමින් නෙතන්යාහු ඉරිදා (09) ප්රකාශ කර තිබේ.
අගෝස්තු 9 වැනිදා පැවති කැබිනට් රැස්වීම අමතමින් නෙතන්යාහු පවසා ඇත්තේ “ව්යාජ” නිරායුධ කිරීමේ ක්රියාවලියකට ඊශ්රායලය එකඟ නොවන බවයි. ඊශ්රායල හමුදා ඉවත් වීමට පෙර හමාස් සංවිධානය සැබෑ ලෙසම නිරායුධ විය යුතු බව ඔහු අවධාරණය කළේය.
මෙම තත්ත්වය හේතුවෙන් ට්රම්ප්ගේ පුළුල් ගාසා සාම වැඩපිළිවෙළේ මීළඟ අදියර ක්රියාත්මක කිරීමේ උත්සාහයන්ට බාධා එල්ල වී තිබේ.
ට්රම්ප් පසුගිය මාසයේ ප්රකාශ කළේ “Board of Peace” හරහා සකස් කළ කරුණු 15ක ලේඛනයක් යටතේ හමාස් සහ අනෙකුත් සන්නද්ධ කණ්ඩායම් නිරායුධ කිරීම සම්බන්ධයෙන් එකඟතාවක් ඇති කරගෙන ඇති බවයි.
කෙසේ වෙතත්, නිරායුධ කිරීම සහ ඊශ්රායල හමුදා ඉවත් කිරීම සිදුකළ යුතු අනුපිළිවෙළ සම්බන්ධයෙන් දෙපාර්ශ්වය අතර තවමත් මතභේද පවතී.
ඊශ්රායලය ගාසා තීරයෙන් ඉවත් වීමට පෙර හමාස් සංවිධානය සම්පූර්ණයෙන් නිරායුධ කළ යුතු බවත්, ගාසා තීරය හමුදාකරණයෙන් තොර කළ යුතු බවත් ඊශ්රායලය අවධාරණය කරයි. එහෙත් හමාස් සංවිධානය පවසා ඇත්තේ ඊශ්රායල හමුදා ගාසා තීරයෙන් ඉවත් වන තුරු නිරායුධ කිරීමේ ක්රියාවලියට ඉදිරියට යා නොහැකි බවයි.
ඉදිරි ක්රියාමාර්ග සම්බන්ධයෙන් ඇමරිකානු නිලධාරීන් සමඟ තවදුරටත් සාකච්ඡා කරමින් සිටින බව නෙතන්යාහු පැවසූ අතර, ඉදිරිපත් කර ඇති ඇතැම් යෝජනා ඊශ්රායලයට පිළිගත හැකි වුවද අනෙක් යෝජනා පිළිගත නොහැකි බවද සඳහන් කළේය.
පුළුල් ගාසා සාම රාමුව යටතේ හමාස් නිරායුධ කිරීම, ඊශ්රායල හමුදා ඉවත් කිරීම, ගාසා තීරය ප්රතිසංස්කරණය කිරීම සහ පලස්තීන සිවිල් පරිපාලනයක් යටතේ එය පාලනය කිරීම ඇතුළු කරුණු යෝජනා කර තිබේ. ආරක්ෂාව තහවුරු කිරීම සඳහා ජාත්යන්තර බලකායක් යෙදවීමටද එම වැඩපිළිවෙළ යටතේ අපේක්ෂා කෙරේ.
පසුගිය ඔක්තෝබර් මාසයේ සටන් විරාමයක් ඇති කරගනු ලැබුවද, එම එකඟතාව උල්ලංඝනය කළ බවට දෙපාර්ශ්වයම නැවත නැවත චෝදනා එල්ල කරමින් සිටින අතර ගාසා තීරයට ඊශ්රායල ප්රහාරද අඛණ්ඩව සිදුවෙමින් පවතී.
